Απο την 1η Ιανουαρίου 2024, με την εφαρμογή της απελευθέρωσης του καθεστώτος θεωρήσεων για τους πολίτες του Κοσόβου, ο αριθμός των αιτήσεων ασύλου προς τις χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης έχει αυξηθεί αισθητά. Πρόσφατα, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή υπέβαλε πρόταση που θα μπορούσε να οδηγήσει στην επιτάχυνση των διαδικασιών επιστροφής των αιτούντων άσυλο στο Κόσοβο.
Η πρόταση της Επιτροπής περιλαμβάνει το Κόσοβο και έξι ακόμη χώρες, τις οποίες χαρακτηρίζει ως ασφαλείς: το Μπαγκλαντές, την Κολομβία, το Μαρόκο, την Τυνησία, την Αίγυπτο και την Ινδία. Το 2024, περίπου 200.000 άτομα από αυτές τις χώρες υπέβαλαν αιτήσεις ασύλου στην Ευρωπαϊκή Ένωση. Η έγκριση ή απόρριψη της πρότασης επαφίεται πλέον στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο.
Συγκεκριμένα, σε σύγκριση με προηγούμενες χρονιές, παρατηρήθηκε σημαντική αύξηση στις αιτήσεις ασύλου από το Κόσοβο.
Η αύξηση αυτή συνδέεται με την απόφαση που επέτρεψε στους Κοσοβάρους να ταξιδεύουν ελεύθερα χωρίς θεώρηση σε 29 χώρες της Ζώνης Σένγκεν, κυρίως κράτη μέλη της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Η ελευθέρωση της βίζας επιτρέπει παραμονή έως 90 ημέρες εντός κάθε εξαμήνου και αφορά αυστηρά ταξίδια για τουριστικούς, οικογενειακούς ή παρόμοιους σκοπούς, όχι όμως για εργασία ή άλλες ωφελιμιστικές δραστηριότητες.
Πριν από την εφαρμογή της ελεύθερης μετακίνησης, πολλές οργανώσεις είχαν προειδοποιήσει ότι υπήρχε κίνδυνος να ενταθεί η μεταναστευτική ροή από το Κόσοβο, γεγονός που επιβεβαιώθηκε, σύμφωνα με τα στοιχεία της Eurostat. Αν και η αύξηση δεν έφτασε στα επίπεδα που είχαν φοβηθεί ορισμένες μη κυβερνητικές οργανώσεις, η τάση παραμένει ανοδική και μέσα στο 2025.
Η Γαλλία εξακολουθεί να αποτελεί τον βασικό προορισμό για τους Κοσοβάρους αιτούντες άσυλο, ενώ ακολουθεί η Γερμανία.
