Η δημόσια αντιπαράθεση μεταξύ Βελιγραδίου και Μόσχας ξέσπασε με ιδιαίτερη ένταση, μετά από δηλώσεις της εκπροσώπου του ρωσικού υπουργείου Εξωτερικών, Μαρίας Ζαχάροβα, η οποία κάλεσε τη Σερβία να αποφύγει κάθε ενέργεια που θα μπορούσε να θεωρηθεί εξαγωγή όπλων προς την Ουκρανία.

Οι δηλώσεις αυτές συνδέονται με πρόσφατη συνέντευξη του προέδρου Αλεξάνταρ Βούτσιτς στο γερμανικό περιοδικό Cicero, όπου ανέφερε ότι η Σερβία είναι έτοιμη να προμηθεύσει πυρομαχικά σε ευρωπαϊκές χώρες, χωρίς να περιορίζει τον τρόπο χρήσης τους από τους αγοραστές.

Η Ζαχάροβα, σχολιάζοντας τις δηλώσεις δημόσια, υπαινίχθηκε ότι ο Πρόεδρος Βούτσιτς λέει αλλά στη Μόσχα και άλλα σε άλλες χώρες. Με άλλα λόγια, η Ρωσία ανησυχεί για ασυνέπεια στις δεσμεύσεις Βούτσις απέναντι της.

Το σερβικό Υπουργείο Εξωτερικών απάντησε άμεσα μέσω της υφυπουργού Νέβενα Γιοβανόβιτς, η οποία σε ανάρτησή της στην πλατφόρμα X εξέφρασε «έκπληξη» για τις αιχμές της Ζαχάροβα και τόνισε ότι η Σερβία είναι κυρίαρχο και ανεξάρτητο κράτος που λαμβάνει αποφάσεις με βάση τα δικά της εθνικά συμφέροντα.

Η Γιοβανόβιτς υπενθύμισε πως η Σερβία παραμένει η μόνη ευρωπαϊκή χώρα εκτός της Κοινοπολιτείας Ανεξαρτήτων Κρατών που δεν έχει επιβάλει κυρώσεις στη Ρωσία μετά την εισβολή στην Ουκρανία. Όπως σημείωσε, η επιλογή αυτή δείχνει τη δέσμευση της χώρας στη διατήρηση ιστορικών φιλικών σχέσεων.

Παράλληλα, διευκρίνισε ότι η Σερβία δεν προμηθεύει όπλα ή στρατιωτικό υλικό σε εμπόλεμες ζώνες και ότι όλες οι άδειες εξαγωγής στρατιωτικού υλικού πλέον ελέγχονται από το Συμβούλιο Εθνικής Ασφαλείας, ώστε «ούτε μία σφαίρα σερβικής παραγωγής να μην καταλήξει σε περιοχές συγκρούσεων».

Παρά το έντονο ύφος των δηλώσεων της Μόσχας, το Βελιγράδι επιθυμεί να διατηρήσει ανοιχτούς διπλωματικούς διαύλους με τη Ρωσία, ενώ ταυτόχρονα επισημαίνει τη στρατηγική του προσήλωση στην ευρωπαϊκή πορεία. Η Γιοβανόβιτς υπογράμμισε επίσης ότι η Σερβία δεν έχει ανοίξει νέο κεφάλαιο στις ενταξιακές διαπραγματεύσεις με την Ευρωπαϊκή Ένωση από τα τέλη του 2021, περίοδο που συμπίπτει με την έναρξη του πολέμου στην Ουκρανία.

«Η Σερβία δεν χρησιμοποιεί προσβλητική ρητορική και δεν την αποδέχεται ως μέσο επικοινωνίας μεταξύ φίλων», κατέληξε η Γιοβανόβιτς, διευκρινίζοντας ότι οι δηλώσεις της Ζαχάροβα δεν αντικατοπτρίζουν το πνεύμα των σχέσεων ανάμεσα στους δύο λαούς. Το Βελιγράδι δηλώνει πως θα συνεχίσει να ακολουθεί ψύχραιμη, υπεύθυνη και κυρίαρχη πολιτική, σεβόμενο τα εθνικά συμφέροντα και την αξιοπρέπεια της χώρας.