Μόλις έξι χώρες του NATO στηρίζουν τον Τραμπ στον πόλεμο κατά του Ιράν

Ο Ντόναλντ Τραμπ παραδέχθηκε αυτή την εβδομάδα ότι οι “περισσότεροι” σύμμαχοι του NATO έχουν δηλώσει πως δεν θα εμπλακούν στον πόλεμο των ΗΠΑ-Ισραήλ κατά του Ιράν.

Σύμφωνα με άρθρο του Forbes, μέχρι στιγμής οι μόνοι σύμμαχοι του NATO που έχουν εκφράσει υποστήριξη στις επιχειρήσεις ΗΠΑ-Ισραήλ κατά του Ιράν είναι ο Καναδάς, η Τσεχία, η Αλβανία, η Βόρεια Μακεδονία, η Λιθουανία και η Λετονία.

Ετήσια έκθεση της Freedom House καταγράφει χαμηλές επιδόσεις στα Δυτικά Βαλκάνια

Άλλες χώρες, όπως η Δανία, η Φινλανδία και το Λουξεμβούργο, παραμένουν ουδέτερες όσον αφορά τις επιθέσεις, ενώ εκφράζουν γενική κριτική προς το ιρανικό καθεστώς. Πολλές άλλες, όπως η Ιταλία και η Ισπανία, είναι ξεκάθαροι επικριτές.

Οι έξι χώρες του NATO που υποστηρίζουν τις επιχειρήσεις ΗΠΑ-Ισραήλ

Καναδάς: Ο πρωθυπουργός Mark Carney και η υπουργός Εξωτερικών Anita Anand δήλωσαν αρχικά ότι η χώρα “στηρίζει τις ΗΠΑ στην προσπάθεια να αποτραπεί η απόκτηση πυρηνικού όπλου από το Ιράν και η απειλή για τη διεθνή ειρήνη και ασφάλεια”, αν και ο Carney διευκρίνισε αργότερα ότι η υποστήριξη γίνεται “με λύπη, καθώς η σύγκρουση αυτή δείχνει την αποτυχία της διεθνούς τάξης” και σημείωσε ότι οι ΗΠΑ δεν συμβουλεύτηκαν τους συμμάχους πριν τις επιθέσεις.

Αλβανία: Ο πρωθυπουργός της Αλβανίας, Έντι Ράμα, έγραψε στις 28 Φεβρουαρίου ότι “στηρίζουμε τις ΗΠΑ στην στρατιωτική υποστήριξη του Ισραήλ υπό την ηγεσία του Προέδρου Ντόναλντ Τραμπ”, καταδικάζοντας τις “κυβερνοεπιθέσεις” του Ιράν εναντίον της Αλβανίας, η οποία είχε διακόψει τις διπλωματικές σχέσεις με το Ιράν το 2022 μετά από μεγάλη κυβερνοεπίθεση στην κυβέρνηση της χώρας.

Βόρεια Μακεδονία: Ο Υπουργός Εξωτερικών Timčo Mucunski έγραψε ότι “στηρίζουμε τους Αμερικανούς συμμάχους μας στην αντιμετώπιση απειλών που αποσταθεροποιούν τη Μέση Ανατολή”, προσθέτοντας ότι “οι ΗΠΑ έχουν ξεκαθαρίσει ότι η διπλωματία είναι πάντα η πρώτη επιλογή, αλλά η αποτροπή παραμένει απαραίτητη όταν υπάρχουν αξιόπιστοι κίνδυνοι”.

Λιθουανία: Ο ανώτατος σύμβουλος εξωτερικής πολιτικής του προέδρου Gitanas Nausėda δήλωσε ότι οι ΗΠΑ και το Ισραήλ έπραξαν σωστά επιτιθέμενοι στο Ιράν, καθώς η χώρα “δεν τήρησε τα αιτήματα των ΗΠΑ να σταματήσει τον εμπλουτισμό ουρανίου και την παραγωγή πυρηνικών όπλων”, χαρακτηρίζοντας την ενέργεια “αναπόφευκτη”.

Λετονία: Ο πρόεδρος Edgars Rinkēvičs είπε σε συνέντευξη Τύπου στις 3 Μαρτίου ότι “η επιχείρηση αυτή είναι σε μεγάλο βαθμό συνέπεια των πράξεων του Ιράν επί δεκαετίες”, προσθέτοντας ότι προτιμά τη διπλωματία, αλλά “η διπλωματία θα έχει θέση μόνο όταν το Ιράν εγκαταλείψει τα σχέδια ανάπτυξης στρατιωτικού πυρηνικού προγράμματος”.

Τσεχία: Ο πρωθυπουργός Andrej Babiš δήλωσε ότι “το ανεξέλεγκτο πυρηνικό πρόγραμμα του Ιράν και η υποστήριξη της τρομοκρατίας αποτελούν κίνδυνο για εμάς και για όλη την Ευρώπη”, προσθέτοντας ότι η Τσεχία στηρίζει τους συμμάχους της και εκφράζοντας την ελπίδα ότι η σταθερότητα και η ειρήνη θα επικρατήσουν σύντομα στην περιοχή.

Το Υπουργείο Εξωτερικών της Τσεχίας δήλωσε ότι η στρατιωτική επιχείρηση ΗΠΑ-Ισραήλ “αποτελεί αντανάκλαση μακροχρόνιων ανησυχιών για τις πολιτικές και ενέργειες του ιρανικού καθεστώτος”.

Η θέση του Τραμπ για το Στενό του Χορμούζ

Ο Τραμπ πρότεινε την Τετάρτη ότι οι ΗΠΑ θα αρνηθούν να παρέχουν στρατιωτική προστασία στο Στενό του Χορμούζ μόλις “τελειώσουν με το Ιράν” και ανοίξει ξανά, αναγκάζοντας τις άλλες χώρες που χρησιμοποιούν τη διώρυγα να τη διασφαλίσουν μόνες τους. Είπε στο Truth Social ότι “αυτό θα κινητοποιήσει μερικούς από τους μη ανταποκρινόμενους συμμάχους μας, και γρήγορα!!!”, υπογραμμίζοντας ότι οι ΗΠΑ δεν χρειάζονται τη βοήθεια κανενός, συμπεριλαμβανομένων των συμμάχων του NATO.

Κριτική και αντιδράσεις

Ο Γενικός Γραμματέας του NATO, Mark Rutte, αρχικά επαίνεσε τις επιθέσεις ΗΠΑ-Ισραήλ, λέγοντας ότι είναι σημαντικό καθώς μειώνουν την ικανότητα του Ιράν να αποκτήσει πυρηνική δυνατότητα και βαλλιστικούς πυραύλους, αλλά ξεκαθάρισε ότι “δεν υπάρχουν σχέδια να εμπλακεί το NATO συνολικά, πέρα από ό,τι κάνουν μεμονωμένοι σύμμαχοι”.

Πολλοί σύμμαχοι του NATO έχουν ασκήσει έντονη κριτική στις απαιτήσεις του Τραμπ για βοήθεια στο Στενό του Χορμούζ, ενώ άλλοι έχουν καταδικάσει γενικά τις επιθέσεις ΗΠΑ-Ισραήλ. Ηγέτες όπως ο πρόεδρος της Τουρκίας Recep Tayyip Erdoğan, η πρωθυπουργός της Ιταλίας Giorgia Meloni και ο υπουργός Εξωτερικών της Ισπανίας José Manuel Albares θεωρούν ότι οι ενέργειες παραβιάζουν το διεθνές δίκαιο. Ο Γερμανός καγκελάριος Friedrich Merz τόνισε ότι το NATO είναι αμυντική συμμαχία και δεν έχει θέση σε τέτοιες επιχειρήσεις. Ο πρωθυπουργός του Λουξεμβούργου Xavier Bettel χαρακτήρισε τις απαιτήσεις του Τραμπ “εκβιασμό” και ο Βρετανός πρωθυπουργός Keir Starmer δήλωσε ότι το Ηνωμένο Βασίλειο “δεν θα εμπλακεί στον ευρύτερο πόλεμο”.

Οι περισσότερες χώρες του NATO έχουν αντιδράσει μεικτά στην κρίση. Κάποιες, όπως η Δανία, η Φινλανδία και η Εσθονία, δεν υποστηρίζουν ούτε καταδικάζουν τις επιθέσεις, αλλά δηλώνουν ανοιχτές στο να βοηθήσουν τις ΗΠΑ να ασφαλίσουν το Στενό του Χορμούζ, με στόχο την αποκλιμάκωση της έντασης.

Πολλές χώρες, συμπεριλαμβανομένου του Ηνωμένου Βασιλείου, Ρουμανίας, Ιταλίας, Γαλλίας και Πορτογαλίας, επιτρέπουν στις ΗΠΑ να χρησιμοποιούν τις βάσεις τους για τις επιχειρήσεις στο Ιράν. Άλλες, όπως το Μαυροβούνιο και η Βόρεια Μακεδονία, έχουν καταδικάσει τις αντίποινες επιθέσεις του Ιράν σε γειτονικές χώρες στη Μέση Ανατολή.