Η συνολική εικόνα της δημοκρατίας παγκοσμίως συνεχίζει να επιδεινώνεται, με το 2025 να καταγράφεται ως ακόμη ένα έτος υποχώρησης των πολιτικών ελευθεριών και των δικαιωμάτων των πολιτών, σύμφωνα με τη νέα ετήσια έκθεση της οργάνωσης Freedom House.
Η έκθεση καταγράφει μια ανησυχητική τάση: για 20ή συνεχή χρονιά, περισσότερες χώρες σημείωσαν επιδείνωση παρά βελτίωση. Συγκεκριμένα, 54 κράτη είδαν τις επιδόσεις τους να υποχωρούν, ενώ μόλις 35 κατέγραψαν πρόοδο. Το αποτέλεσμα είναι ότι σήμερα μόνο περίπου το ένα πέμπτο του παγκόσμιου πληθυσμού ζει σε χώρες που χαρακτηρίζονται πλήρως ελεύθερες, ποσοστό σημαντικά μειωμένο σε σύγκριση με τις αρχές της δεκαετίας του 2000.
Μέσα σε αυτό το περιβάλλον, τα Δυτικά Βαλκάνια παρουσιάζουν μικτές επιδόσεις. Η Αλβανία και το Κόσοβο παραμένουν στην κατηγορία των «μερικώς ελεύθερων» κρατών, αν και κατέγραψαν οριακή βελτίωση στη βαθμολογία τους. Η Αλβανία συγκεντρώνει την υψηλότερη επίδοση στην περιοχή, ενώ το Κόσοβο ακολουθεί με μικρή αύξηση σε σχέση με την προηγούμενη χρονιά.
Ιδιαίτερα για το Κόσοβο, η έκθεση εστιάζει στον ρόλο της Δικαιοσύνης, επισημαίνοντας ότι, παρά τις έντονες πολιτικές πιέσεις, έχουν εκδοθεί αποφάσεις που καταδεικνύουν έναν βαθμό θεσμικής ανεξαρτησίας. Ωστόσο, η πολιτική αστάθεια της προηγούμενης περιόδου άφησε αποτύπωμα. Η παρατεταμένη αδυναμία σχηματισμού σταθερής κυβέρνησης και η λειτουργία με υπηρεσιακό σχήμα για μεγάλο διάστημα περιόρισαν τη δυναμική μεταρρυθμίσεων, επηρεάζοντας τόσο το κράτος δικαίου όσο και το αίσθημα ασφάλειας.
Σε περιφερειακό επίπεδο, η εικόνα διαφοροποιείται αισθητά. Η Σερβία και η Βοσνία και Ερζεγοβίνη καταγράφουν τις χαμηλότερες επιδόσεις, ενώ το Μαυροβούνιο και η Βόρεια Μακεδονία κινούνται σε ενδιάμεσα επίπεδα, χωρίς θεαματικές μεταβολές.
Η ανάλυση της Freedom House αποδίδει την παγκόσμια επιδείνωση σε μια σειρά παραγόντων, όπως στρατιωτικά πραξικοπήματα, καταστολή ειρηνικών διαδηλώσεων και συστηματικές προσπάθειες αποδυνάμωσης συνταγματικών εγγυήσεων. Οι εξελίξεις αυτές διαμορφώνουν ένα περιβάλλον όπου η δημοκρατική οπισθοδρόμηση δεν αποτελεί εξαίρεση αλλά τείνει να καταστεί κανόνας.
Παρά τη γενική αρνητική τάση, ορισμένες χώρες κατόρθωσαν να αναστρέψουν την πορεία τους, βελτιώνοντας αισθητά τη θέση τους μέσα σε έναν χρόνο. Οι περιπτώσεις αυτές συνδέονται κυρίως με πιο ανταγωνιστικές εκλογικές διαδικασίες και ενίσχυση της ανεξαρτησίας της Δικαιοσύνης.
Συνολικά, η έκθεση σκιαγραφεί μια περίοδο έντονων αντιφάσεων: μικρά βήματα προόδου σε επιμέρους χώρες, αλλά ταυτόχρονα μια ευρύτερη διεθνή τάση υποχώρησης που θέτει υπό αμφισβήτηση τη σταθερότητα των δημοκρατικών θεσμών.


Η έκθεση της Freedom House επιβεβαιώνει την ανησυχητική εικόνα. Δυστυχώς, η δημοκρατία υποχωρεί.
Είκοσι χρόνια πτώσης; Σοκαριστικό. Και τα Δυτικά Βαλκάνια, όπως πάντα, με τα χειρότερα αποτελέσματα.
20 xronia ptwsh? Auta ta nea einai pragmatika apogoiteutika gia ti dimokratia, eidika sta Valkania.
Είναι τρομακτικό που η δημοκρατία υποχωρεί για 20ή συνεχή χρονιά. Ειδικά στα Βαλκάνια.
Ανησυχητικά τα νέα για τη δημοκρατία παγκοσμίως. Ειδικά τα Δυτικά Βαλκάνια χρειάζονται προσοχή.
Είκοσι χρόνια συνεχούς επιδείνωσης; Είναι τρομακτικό να το σκέφτεσαι. Τι πάει λάθος;
Είναι σοκαριστικό να ακούς για 20ή συνεχή χρονιά πτώσης. Τα Βαλκάνια χρειάζονται στήριξη άμεσα.