Η έκθεση του ΟΑΣΕ – ODIHR που δημοσιεύθηκε χθες αποκαλύπτει σοβαρές παρατυπίες στις εκλογές της 11ης Μαΐου στην Αλβανία, κάνοντας λόγο για αγορές ψήφων, απειλές σε ψηφοφόρους από εγκληματικά κυκλώματα και εκτεταμένη χρήση κρατικών πόρων υπέρ του κυβερνώντος κόμματος.
Σε 46 σελίδες, οι παρατηρητές του ΟΑΣΕ σημειώνουν πως διερευνήθηκαν δεκάδες περιστατικά εξαγοράς ψήφων, ενώ αναφέρουν στενές διασυνδέσεις πολιτικών κομμάτων με το οργανωμένο έγκλημα σε ορισμένες περιοχές, όπου ομάδες εκφοβισμού στόχευαν τόσο ψηφοφόρους όσο και υποψηφίους.
Η αποστολή επισημαίνει ακόμη περιπτώσεις πίεσης σε δημόσιους υπαλλήλους, εκφοβισμού υποστηρικτών της αντιπολίτευσης και καταχρήσεις των δικτύων «πατροναριστών» για πολιτικούς σκοπούς – πρακτικές που αντιβαίνουν στα διεθνή πρότυπα. Παράλληλα, γίνεται λόγος για καταγγελίες αγοράς ψήφων, αθέμιτες παρεμβάσεις σε ευάλωτες κοινωνικές ομάδες και επιρροή εγκληματικών στοιχείων σε ορισμένες περιοχές της χώρας.
Μεταξύ των σοβαρότερων παρατυπιών αναφέρονται περιστατικά εκφοβισμού, απειλών προς υποψηφίους, καθώς και παραβίαση του απορρήτου της ψήφου λόγω ακατάλληλης οργάνωσης και παρεμβάσεων στα εκλογικά κέντρα.
Αν και οι υποψήφιοι είχαν τη δυνατότητα να πραγματοποιούν ελεύθερα προεκλογικές δραστηριότητες, το πεδίο του ανταγωνισμού θεωρήθηκε άνισο, με την κυβέρνηση να επωφελείται από τη χρήση διοικητικών και κρατικών πόρων. Παρότι ο νόμος απαγορεύει τη χρησιμοποίηση δημοσίων μέσων για κομματικούς σκοπούς, επιτρέπει στους αξιωματούχους να εκτελούν τα καθήκοντά τους κατά την προεκλογική περίοδο, κάτι που –όπως σημειώνεται– δημιουργεί περιθώρια κατάχρησης.
Οι υπουργοί και ο πρωθυπουργός συμμετείχαν σε πλήθος επίσημων εκδηλώσεων, εγκαινίων και παρουσιάσεων έργων, δίνοντας έτσι αθέμιτο πλεονέκτημα στο κυβερνών κόμμα. Σε αρκετές περιπτώσεις, οι δραστηριότητες αυτές λειτούργησαν ως άτυπη προεκλογική εκστρατεία.
Η έκθεση καλεί για αυστηρότερη απαγόρευση της χρήσης κρατικών πόρων από τη στιγμή της προκήρυξης των εκλογών έως την ημέρα της ψηφοφορίας. Παρά το γεγονός ότι ορισμένοι περιορισμοί τηρήθηκαν τυπικά, η κυβέρνηση προχώρησε σε πολιτικές που ευνόησαν συγκεκριμένες κοινωνικές ομάδες, όπως παροχή οικονομικού μπόνους σε συνταξιούχους και διαγραφή προστίμων λίγο πριν από τις κάλπες.
Σύμφωνα με τον ΟΑΣΕ, μεταξύ των 4.522 δημοσίων εκδηλώσεων που δηλώθηκαν προεκλογικά, η Κεντρική Εκλογική Επιτροπή σταμάτησε μόλις 18, γεγονός που εγείρει ερωτήματα για την αποτελεσματικότητα και την ουδετερότητά της. Η υπερβολική δραστηριότητα κυβερνητικών στελεχών εκλήφθηκε ως έμμεση προεκλογική εκστρατεία μέσω κρατικών δομών, θολώνοντας –όπως αναφέρεται– τα όρια μεταξύ κράτους και κόμματος, κατά παράβαση του Κοπεγχάγης του 1990.
ΟΑΣΕ παραθέτει επίσης αναφορές για πιέσεις σε υπαλλήλους των δήμων να στηρίξουν την κυβερνητική παράταξη, καθώς και περιπτώσεις όπου γυναίκες κλήθηκαν υποχρεωτικά να παραστούν σε προεκλογικές εκδηλώσεις. Η χρήση δικτύων πατρωνίας, με αντάλλαγμα διορισμούς, κοινωνικές παροχές ή διευκολύνσεις, καταγράφεται ως συστηματική πρακτική.
Επιπλέον, παρατηρήθηκαν φόβοι για αντίποινα σε όσους συμμετείχαν σε εκδηλώσεις της αντιπολίτευσης, ενώ καταγράφηκαν και περιστατικά εκφοβισμού υποψηφίων, ακόμη και από το κυβερνών κόμμα. Ο ΟΑΣΕ επισημαίνει ότι τέτοιες πρακτικές παραβιάζουν τις διεθνείς αρχές για ελεύθερη και ανεπηρέαστη ψήφο.
Το Himara.gr στο Google News
