Παρότι η οικονομία της Αλβανίας καταγράφει ρυθμούς ανάπτυξης υψηλότερους από τον μέσο όρο της τελευταίας δεκαετίας, οι παραγωγικοί τομείς, όπως η γεωργία και η βιομηχανία, που προσφέρουν μακροπρόθεσμα οφέλη στη χώρα, βρίσκονται σε πτώση.
Η γεωργία, ο κύριος τομέας της αλβανικής οικονομίας που συμβάλλει με πάνω από το 18% στο ΑΕΠ, σημείωσε μείωση -2,5% το τρίτο τρίμηνο του 2024. Αυτή ήταν η μεγαλύτερη πτώση από το τέταρτο τρίμηνο του 2022, όταν η παραγωγή επηρεάστηκε από τις καιρικές συνθήκες. Σύμφωνα με τα διαθέσιμα στοιχεία, η γεωργία μειώνεται για όγδοο συνεχόμενο τρίμηνο. Στο εννεάμηνο του 2024, η παραγωγή στον γεωργικό τομέα σημείωσε πτώση κατά 1% σε σύγκριση με την αντίστοιχη περίοδο του προηγούμενου έτους.
Παράλληλα, η βιομηχανία, που αποτελεί τη βάση της παραγωγής “Made in Albania,” καταγράφει πτώση για έξι συνεχόμενα τρίμηνα. Στο τρίτο τρίμηνο, το ΑΕΠ στον τομέα της βιομηχανίας μειώθηκε κατά 4% σε σχέση με την αντίστοιχη περίοδο του 2023.
Το 2023, η γεωργία συνέβαλε στο 32,3% της απασχόλησης, ενώ η βιομηχανία στο 11,4%. Παρόλο που οι δύο τομείς αντιπροσωπεύουν το 30% του ΑΕΠ, επηρεάστηκαν σοβαρά από την ενίσχυση του εθνικού νομίσματος έναντι του ευρώ. Συγκεκριμένα, η ισοτιμία του ευρώ μειώθηκε από 140,5 λεκ το 2013 σε κάτω από 99 λεκ το 2024. Αυτή η εξέλιξη έχει μειώσει τα έσοδα από εξαγωγές και έχει ευνοήσει τις εισαγωγές, καθιστώντας δύσκολη την ανταγωνιστικότητα των τοπικών προϊόντων.
Η οικονομική ανάπτυξη καθοδηγείται κυρίως από τους τομείς της κατασκευής και του τουρισμού. Η κατασκευή σημείωσε αύξηση 5,3% το τρίτο τρίμηνο του 2024, αλλά η συνεισφορά της στην απασχόληση παραμένει περιορισμένη. Ο τουρισμός, ο πιο δυναμικά αναπτυσσόμενος τομέας, αποτελεί πλέον τον κύριο μοχλό ανάπτυξης, αλλά η εξάρτηση από αυτόν αυξάνει τον κίνδυνο σε περιπτώσεις κρίσεων, όπως η πανδημία COVID-19.
Οι ειδικοί τονίζουν ότι μόνο η ενίσχυση της παραγωγής μπορεί να οδηγήσει τη χώρα σε βιώσιμη οικονομική ανάπτυξη, δημιουργώντας σταθερά έσοδα και προοπτικές για το μέλλον.
