Ο Δήμος Τιράνων ενέκρινε οικοδομικές άδειες συνολικής αξίας περίπου 1,8 δισεκατομμυρίων ευρώ για το 2024, σημειώνοντας ιστορικό ρεκόρ. Η αύξηση των οικοδομικών αδειών, σε συνδυασμό με την αναπροσαρμογή των τιμών αναφοράς για τον υπολογισμό του φόρου υποδομής, οδήγησε σε πρωτοφανή επίπεδα τα έσοδα του δήμου από τον σχετικό φόρο.
Συγκεκριμένα, το ποσό που συγκεντρώθηκε από τον φόρο επιρροής στην υποδομή ανήλθε σε 14,3 δισεκατομμύρια λεκ, περίπου 147 εκατομμύρια ευρώ, υπερβαίνοντας κατά 226% τον αρχικό στόχο των 6,3 δισ. λεκ. Ο φόρος ανέρχεται στο 8% και εφαρμόζεται ανά τετραγωνικό μέτρο με βάση τιμές αναφοράς, οι οποίες αυξήθηκαν μεταξύ 5% και 76% σε 32 ζώνες των Τιράνων από τον Ιούλιο του 2023, με έναρξη εφαρμογής τον Αύγουστο.
Αυτή η αύξηση των εσόδων σημαίνει ότι ο Δήμος ενέκρινε άδειες δόμησης συνολικής αξίας περίπου 179 δισεκατομμυρίων λεκ, ή περίπου 1,8 δισεκατομμύρια ευρώ. Τα έσοδα από τον φόρο αυτόν αποτελούν το 54% του συνόλου των φορολογικών και μη φορολογικών εσόδων του δήμου για το 2024, τα οποία αυξήθηκαν 146% σε σχέση με τον προϋπολογισμό.
Η έκρηξη εσόδων οφείλεται τόσο στην αύξηση των τιμών αναφοράς όσο και στη διεύρυνση της συνολικής επιφάνειας των οικοδομικών αδειών. Ο φόρος καταβάλλεται από τους κατασκευαστές πριν από την έκδοση της οικοδομικής άδειας και αφορά κάθε είδους οικοδομή – κατοικίες, γραφεία, βιομηχανικά ή εμπορικά κτήρια.
Τον Σεπτέμβριο του 2024, η Ένωση Κατασκευαστών της Αλβανίας κατέθεσε προσφυγή στο Συνταγματικό Δικαστήριο ζητώντας την ακύρωση της κυβερνητικής απόφασης που αύξησε τις τιμές αναφοράς. Η Ένωση υποστήριξε ότι η αύξηση ήταν υπερβολική, παραβίαζε την οικονομική ελευθερία και το δικαίωμα στην ιδιοκτησία και προκαλούσε νομική ανασφάλεια. Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις τους, η νέα μεθοδολογία υπολογισμού αύξανε κατά 80% τη φορολογική επιβάρυνση για τους κατασκευαστές και θα οδηγούσε σε αύξηση των τιμών των διαμερισμάτων κατά 200 έως 300 ευρώ ανά τετραγωνικό μέτρο. Το Συνταγματικό Δικαστήριο απέρριψε την προσφυγή, κρίνοντας τα επιχειρήματα αβάσιμα.
Η επιφάνεια των οικοδομικών αδειών που εκδόθηκαν το 2024 ξεπέρασε τα 1,9 εκατομμύρια τετραγωνικά μέτρα – η μεγαλύτερη που έχει καταγραφεί για τα Τίρανα από το 2005, σύμφωνα με τα στοιχεία της στατιστικής υπηρεσίας INSTAT. Σε σύγκριση με το 2023, πρόκειται για αύξηση 36%, ενώ υπερβαίνει κατά 7% και το προηγούμενο ρεκόρ του 2022, που ανερχόταν στα 1,8 εκατομμύρια τετραγωνικά μέτρα.
