Η Πετρελαϊκή Εταιρεία του Αζερμπαϊτζάν SOCAR αποτελεί έναν από τους βασικούς μετόχους του αγωγού φυσικού αερίου TAP, με ποσοστό 20% [μαζί με BP (20%), Snam (20%), Fluxys (20%) και Enagás (20%)]. Ενισχύει τη διεθνή της παρουσία με μια νέα επένδυση στον ενεργειακό τομέα της Ανατολικής Μεσογείου.
Στις 31 Ιανουαρίου 2025, η SOCAR υπέγραψε συμφωνία με την Union Energy για την απόκτηση ποσοστού 10% των μετοχών του Tamar, το οποίο αποτελεί ένα από τα πιο σημαντικά κοιτάσματα φυσικού αερίου της περιοχής – που βρίσκεται ανοιχτά των ακτών του Ισραήλ. Η εν λόγω κίνηση συνιστά αποφασιστικό βήμα στη στρατηγική της SOCAR για τη διαφοροποίηση του ενεργειακού της χαρτοφυλακίου και την ενίσχυση της παρουσίας της σε αγορές εκτός Αζερμπαϊτζάν.
Όπως χαρακτηριστικά δήλωσε ο ενεργειακός αναλυτής κ. Zafar Valiyev, «η Ανατολική Μεσόγειος έχει εξελιχθεί σε μια εξαιρετικά κερδοφόρα περιοχή για την εξόρυξη υδρογονανθράκων, προσελκύοντας πολλές διεθνείς επενδύσεις, ιδίως μετά το 2010».
Σημειώνεται, επίσης, ότι το κοίτασμα Tamar, που ανακαλύφθηκε το 2009, διαθέτει αποδεδειγμένα αποθέματα περίπου 300 δισ. κυβικών μέτρων φυσικού αερίου και παράγει 28 εκατ. κυβικά μέτρα ημερησίως, που μεταφράζεται σε ετήσια παραγωγή άνω των 10 δισ. κυβικών μέτρων. Επιπλέον, διαδραματίζει κεντρικό ρόλο στην περιφερειακή ενεργειακή αγορά, καθώς το μεγαλύτερο μέρος της παραγωγής του προορίζεται για εσωτερική κατανάλωση, καλύπτοντας τις εγχώριες ανάγκες του Ισραήλ, ενώ το υπόλοιπο εξάγεται προς τις γειτονικές χώρες της Αιγύπτου και της Ιορδανίας.
Η είσοδος της SOCAR στην αγορά της Ανατολικής Μεσογείου συμπίπτει με την άνοδο των τιμών του φυσικού αερίου στην Ευρώπη, γεγονός που μπορεί να ενισχύσει περαιτέρω τα έσοδά της. Από το 2005, η SOCAR έχει ενισχύσει τη διεθνή της παρουσία, επενδύοντας σε χώρες όπως η Γεωργία, η Ρουμανία, η Ουκρανία, η Τουρκία, η Αυστρία και η Ελβετία. Οι δραστηριότητές της περιλαμβάνουν τόσο τη λιανική και χονδρική πώληση πετρελαϊκών προϊόντων όσο και στρατηγικές εγκαταστάσεις, όπως το διυλιστήριο Star και το πετροχημικό συγκρότημα Petkim στην Τουρκία.
Παράλληλα, η SOCAR σχεδιάζει την ίδρυση γραφείου στην Αλβανία και αποσκοπεί στην προώθηση διμερών ενεργειακών συνεργασιών και επενδύσεων. Υπενθυμίζεται ότι τον Νοέμβριο του 2024, η αλβανική κυβέρνηση υπέγραψε Μνημόνιο Συνεργασίας με την αζέρικη SOCAR, θέτοντας τις βάσεις για την ανάπτυξη των υποδομών φυσικού αερίου στην Κορυτσά. Το εν λόγω έργο αποτελεί μέρος του δεκαετούς επενδυτικού σχεδίου της κρατικής εταιρείας Albgaz, με στόχο τη δημιουργία υποδομών που θα επιτρέψουν τη χρήση φυσικού αερίου από νοικοκυριά και επιχειρήσεις. Στο εγγύς μέλλον, αναμένεται να επεκταθεί και σε άλλες πόλεις, όπως το Πόγραδετς, το Φιέρ και το Ελμπασάν.
Τέλος, επισημαίνεται ότι η πρόσφατη εξαγορά του Tamar και η είσοδός της στην αλβανική αγορά υπογραμμίζουν τη φιλοδοξία της SOCAR να διαδραματίσει πρωταγωνιστικό ρόλο στην παγκόσμια αγορά ενέργειας, επεκτείνοντας περαιτέρω τις στρατηγικές της επενδύσεις.
