Το Ίδρυμα Βορειοηπειρωτικών Ερευνών στα Γιάννενα άνοιξε τις πύλες του για να τιμήσει την 112η επέτειο της Αυτονομίας της Βορείου Ηπείρου. Η εκδήλωση, που συγκέντρωσε δεκάδες πολίτες και μέλη του Ιδρύματος, επικεντρώθηκε στην ανάδειξη της ιστορικής μνήμης και του πολιτισμού του Βορειοηπειρωτικού Ελληνισμού, με τον εορτασμό της πίτας για το 2026 να έρχεται αργότερα ως συμβολική στιγμή.
Ο Πρόεδρος του Ιδρύματος, Νίκος Υφαντής, άνοιξε τη συζήτηση υπογραμμίζοντας ότι το Ι.Β.Ε. αποτελεί έναν μοναδικό χώρο μελέτης, αρχεία μεγάλης επιστημονικής αξίας και σπάνιες συλλογές αντικειμένων από τον Βορειοηπειρωτικό χώρο. Τόνισε, όμως, ότι η συνέχεια του έργου του εξαρτάται από την προσέλευση νέων μελών και από την ενεργό στήριξη τόσο της Πολιτείας όσο και των τοπικών φορέων, με έμφαση στον Δήμο Ιωαννιτών και την Περιφέρεια Ηπείρου.
Η εκδήλωση περιλάμβανε δύο κύριες ομιλίες. Ο φιλόλογος και συγγραφέας Χαρίλαος Λεοντάρης αναφέρθηκε στο ιστορικό πλαίσιο της Αυτονομίας της Βορείου Ηπείρου στις 17 Φεβρουαρίου 1914, επισημαίνοντας τις διαχρονικές προκλήσεις για τα δικαιώματα της Ελληνικής Εθνικής Μειονότητας στην Αλβανία και την επίδραση ξένων δυνάμεων και εκκλησιαστικών φορέων στην περιοχή.
Ο Σπύρος Εργολάβος παρουσίασε με λεπτομέρεια το έργο επτά Βορειοηπειρωτών Ευεργετών, αναδεικνύοντας την καταγωγή τους, τη ζωή τους και την ανιδιοτελή προσφορά τους στους τόπους καταγωγής αλλά και στις χώρες όπου δραστηριοποιήθηκαν. Η συντονιστική παρουσία της εκπαιδευτικού και μέλους του Ιδρύματος Παναγιώτας Φλώρου συνέβαλε στην ομαλή ροή της συζήτησης και την ανάδειξη των βασικών μηνυμάτων των εισηγήσεων.
Στο τέλος, οι συμμετέχοντες είχαν την ευκαιρία να κόψουν την καθιερωμένη πίτα του Ιδρύματος για το 2026, σε μια σύντομη αλλά συμβολική χειρονομία που σηματοδοτεί τη συνέχεια της συλλογικής προσπάθειας για τη διατήρηση της ιστορικής και πολιτιστικής μνήμης.
Η εκδήλωση ανέδειξε δύο πράγματα με σαφήνεια: η πολιτιστική κληρονομιά της Βορείου Ηπείρου απαιτεί τη φροντίδα και τη συμμετοχή όλων, ενώ η ενεργή παρουσία νέων μελών και η στήριξη των θεσμικών φορέων είναι καθοριστική για να παραμείνει ζωντανό και παραγωγικό το Ίδρυμα Βορειοηπειρωτικών Ερευνών για τις επόμενες δεκαετίες.
