Από το 2008 έως το 2024, περίπου 1 εκατομμύριο Αλβανοί έλαβαν για πρώτη φορά άδεια παραμονής σε κάποια χώρα της Ευρωπαϊκής Ένωσης, σύμφωνα με τα στοιχεία της Eurostat.

Οι Αλβανοί που διαμένουν νόμιμα σε χώρες της ΕΕ αντιστοιχούν περίπου στο 41% του πληθυσμού που εξακολουθεί να ζει στην Αλβανία. Ο συνολικός αριθμός των Αλβανών στο εξωτερικό είναι μάλιστα μεγαλύτερος, αν υπολογιστούν και όσοι έχουν μεταναστεύσει στη Βρετανία, στις ΗΠΑ, στον Καναδά ή σε άλλες χώρες εκτός ΕΕ.

Η ανάλυση των δεδομένων της Eurostat για τις πρώτες άδειες παραμονής δείχνει μια συνεχή αύξηση της μετανάστευσης, η οποία τα τελευταία χρόνια έχει επιταχυνθεί.

Το 2008 καταγράφηκαν 97.780 νέες άδειες, ενώ το 2014 το σύνολο είχε φτάσει περίπου τις 389.000. Μετά το 2015 ο ρυθμός αυξήθηκε σημαντικά· το 2018 ξεπέρασε τις 600.000 και το 2021 τις 765.000.

Η τάση έγινε ακόμη πιο έντονη μετά την πανδημία. Μόνο την τριετία 2021-2024 χορηγήθηκαν πάνω από 230.000 νέες άδειες, ανεβάζοντας τον συνολικό αριθμό σχεδόν στο 1 εκατομμύριο (999.138) στα τέλη του 2024. Η εξέλιξη αυτή φανερώνει σταθερή πίεση για μετανάστευση από την Αλβανία προς την Ευρώπη, παρά την εσωτερική οικονομική και κοινωνική πρόοδο.

Η συνεχής αυτή αύξηση υπογραμμίζει μια μακροπρόθεσμη τάση: κάθε χρόνο χιλιάδες πολίτες αναζητούν καλύτερες ευκαιρίες εργασίας και διαβίωσης στις χώρες της ΕΕ.

Η αναζήτηση απασχόλησης και βελτίωσης του βιοτικού επιπέδου αποτελεί τον βασικό λόγο φυγής. Η οικονομική ανάπτυξη της χώρας δεν κατανέμεται ισότιμα, ενώ οι χαμηλοί μισθοί, η εκτεταμένη αδήλωτη εργασία και η έλλειψη επαγγελματικής ασφάλειας ωθούν πολλούς στο εξωτερικό.

Ο μέσος μισθός στην Αλβανία παραμένει πολύ κάτω από τον μέσο όρο της ΕΕ αλλά και των Βαλκανίων, ενισχύοντας το μεταναστευτικό ρεύμα κυρίως προς Ιταλία, Ελλάδα, Γερμανία και αργότερα άλλες χώρες της Δυτικής Ευρώπης.

Πολλοί νέοι επιλέγουν να σπουδάσουν σε χώρες της ΕΕ, αξιοποιώντας υποτροφίες και ευρωπαϊκά προγράμματα, και στη συνέχεια ζητούν άδεια παραμονής και εργασίας. Η έλλειψη επαγγελματικών προοπτικών στην Αλβανία και η δυσκολία εύρεσης εξειδικευμένων θέσεων ενισχύουν την τάση αυτή.

Σημαντικό μερίδιο των αδειών οφείλεται και στην οικογενειακή επανένωση: όσοι εγκαταστάθηκαν νωρίτερα σε χώρες της ΕΕ φέρνουν πλέον τα μέλη των οικογενειών τους, αυξάνοντας σταθερά τον αριθμό νέων αδειών, ιδίως τα τελευταία χρόνια.

Το γεγονός ότι σχεδόν 1 εκατομμύριο Αλβανοί διαθέτουν άδεια παραμονής στην ΕΕ κατατάσσει την Αλβανία ανάμεσα στις χώρες με το υψηλότερο ποσοστό μετανάστευσης σε σχέση με τον πληθυσμό της και σε ένα από τα μεγαλύτερα μεταναστευτικά σύνολα στην Ευρώπη.