Η Κροατία προχώρησε στην καταστροφή περίπου τεσσάρων τόνων ντομάτας αλβανικής προέλευσης, έπειτα από εργαστηριακούς ελέγχους που αποκάλυψαν συγκεντρώσεις φυτοφαρμάκου chlorfenapyr πέντε φορές υψηλότερες από το επιτρεπτό όριο. Πρόκειται για ένα τοξικό χημικό που χρησιμοποιείται για την καταπολέμηση εντόμων.
Σύμφωνα με την Ευρωπαϊκή Αρχή για την Ασφάλεια των Τροφίμων (EFSA), η ανώτατη επιτρεπτή συγκέντρωση της ουσίας είναι 0,01 mg/kg, ενώ στις ντομάτες από την περιοχή του Βερατίου ανιχνεύθηκαν επίπεδα 0,06 mg/kg. Οι επικίνδυνες παρτίδες δεν επιτράπηκε να διατεθούν στην ευρωπαϊκή αγορά και θάφτηκαν από τις κροατικές αρχές.
Μόλις λίγες ημέρες αργότερα, στις 22 Αυγούστου, η Κροατία μπλόκαρε και κατέστρεψε άλλη μια αποστολή, αυτή τη φορά πέντε τόνων ροδάκινων, καθώς διαπιστώθηκαν υψηλές συγκεντρώσεις βαρέος μετάλλου νικελίου, το οποίο θεωρείται ιδιαίτερα επικίνδυνο για την υγεία και κυρίως για τα παιδιά.
Ειδικοί τονίζουν ότι η αλόγιστη χρήση φυτοφαρμάκων, σε συνδυασμό με τη μη τήρηση της λεγόμενης “περιόδου καραντίνας” –του απαραίτητου χρόνου που πρέπει να μεσολαβεί από τον ψεκασμό έως τη συγκομιδή– πλήττει σοβαρά τόσο τη φήμη των αλβανικών προϊόντων στο εξωτερικό όσο και την ασφάλεια των καταναλωτών στο εσωτερικό.
Όπως επισημαίνουν, το πρόβλημα μπορεί να οφείλεται όχι μόνο στη μη τήρηση του χρονικού διαστήματος αναμονής, αλλά και στη χρήση υπερβολικών δόσεων ή στη μονοτονία στις καλλιεργητικές πρακτικές. Η συνεχής εφαρμογή του ίδιου χημικού, χωρίς εναλλαγή με άλλα σκευάσματα, οδηγεί στη συσσώρευσή του στο έδαφος, στα φυτά και τελικά στα προϊόντα, αφού δεν αποδομείται εύκολα.
Το chlorfenapyr και παρόμοιες ουσίες μπορεί να προκαλέσουν αλλεργικές αντιδράσεις, αποδυνάμωση του ανοσοποιητικού συστήματος, ενώ σύμφωνα με ειδικούς, έχουν σοβαρές επιπτώσεις στη γονιμότητα και στην εγκυμοσύνη, επηρεάζοντας αρνητικά την αναπαραγωγική υγεία. Όπως αναφέρουν χαρακτηριστικά, «πρόκειται για μια ιδιαίτερα τοξική κατηγορία εντομοκτόνων που μπορεί να οδηγήσει σε αλλεργίες, πτώση της άμυνας του οργανισμού και προβλήματα στη διαδικασία αναπαραγωγής».
Παράλληλα, η Βοσνία–Ερζεγοβίνη απαγόρευσε την είσοδο άλλης παρτίδας ροδάκινων από την Αλβανία, επικαλούμενη την παρουσία επικίνδυνων φυτοφαρμάκων που ενέχουν σοβαρούς κινδύνους για τους καταναλωτές και ιδιαίτερα για τα παιδιά.
Το διατροφικό αυτό σκάνδαλο έχει προκαλέσει έντονες ανησυχίες όχι μόνο για την εικόνα των προϊόντων με την ένδειξη «Made in Albania», αλλά και για την υγεία των καταναλωτών. Ωστόσο, οι αλβανικές αρχές τροφίμων δεν έχουν εκδώσει μέχρι στιγμής καμία επίσημη ανακοίνωση ή προειδοποίηση σχετικά με την κυκλοφορία αυτών των προϊόντων στην εγχώρια αγορά, γεγονός που δημιουργεί σοβαρά ερωτήματα για τον ρόλο τους στην προστασία της δημόσιας υγείας.
