Αλβανία: 1,2 εκατ. απασχολούμενοι – 1 στους 4 άμισθοι

Ο αριθμός των «απασχολούμενων» ατόμων στην Αλβανία, σύμφωνα με τον επίσημο ορισμό, αυξήθηκε κατά περίπου 22 χιλιάδες το 2024 σε σχέση με το 2023. Ωστόσο, το 40% των νέων θέσεων αφορά άτομα που εντάσσονται στην κατηγορία «απασχολούμενοι σε οικογενειακή επιχείρηση χωρίς αμοιβή».

Συνολικά, οι απασχολούμενοι έφτασαν τους 1.177.245, σύμφωνα με τα στοιχεία της Στατιστικής Υπηρεσίας (INSTAT). Από αυτούς, 537 χιλιάδες εργάζονται με μισθό, 355 χιλιάδες είναι αυτοαπασχολούμενοι, ενώ 285 χιλιάδες εργάζονται χωρίς αμοιβή, κυρίως σε οικογενειακές δραστηριότητες. Αυτό σημαίνει ότι σχεδόν το ένα τέταρτο του εργατικού δυναμικού ανήκει σε αυτή την κατηγορία, ενώ το 2024, τέσσερις στους δέκα νέους «εργαζόμενους» προστέθηκαν σε αυτήν την ομάδα.

Η INSTAT ακολουθεί τη μεθοδολογία της ΕΕ για τον καθορισμό ποιοι θεωρούνται εργαζόμενοι, άνεργοι ή οικονομικά ανενεργοί, όπως οι φοιτητές ή όσοι δεν επιθυμούν να εργαστούν. Σύμφωνα με αυτόν τον ορισμό, σχεδόν 1,18 εκατ. Αλβανοί καταγράφονται ως απασχολούμενοι, αλλά ένας στους τέσσερις πολίτες ηλικίας 15–64 ετών θεωρείται ανενεργός.

Στους αυτοαπασχολούμενους περιλαμβάνονται και οι αγρότες, ανεξάρτητα από το εισόδημα ή το αν καλλιεργούν πραγματικά τη γη τους. Έτσι, οι φτωχότερες και λιγότερο αστικοποιημένες περιοχές εμφανίζονται, τυπικά, με υψηλή συμμετοχή στο εργατικό δυναμικό και χαμηλά ποσοστά ανεργίας, αν και στην πράξη αυτό αντανακλά κυρίως τον αγροτικό χαρακτήρα τους.

Το πιο ανησυχητικό στοιχείο της έκθεσης αφορά την απασχόληση των γυναικών χωρίς αμοιβή. Παρότι και άνδρες και γυναίκες συμμετέχουν σε οικογενειακές επιχειρήσεις, οι γυναίκες που εργάζονται χωρίς μισθό είναι 1,5 φορά περισσότερες από τους άνδρες. Συγκεκριμένα, το 2024, το 32,2% των γυναικών που καταγράφονται ως «απασχολούμενες» εργάζονταν άνευ αμοιβής, έναντι 17,6% των ανδρών. Αυτό σημαίνει ότι σχεδόν μία στις τρεις γυναίκες δεν έχει δικό της εισόδημα από την εργασία της.

Επιπλέον, οι γυναίκες εμφανίζουν υψηλότερα ποσοστά ανεργίας και αποτελούν τη μεγαλύτερη μερίδα του οικονομικά ανενεργού πληθυσμού. Σύμφωνα με τα στοιχεία της INSTAT, στην ηλικιακή ομάδα 15–64 ετών, το 62,4% των γυναικών εργάζεται, το 10% είναι άνεργο, ενώ το 30,7% είναι εκτός εργατικού δυναμικού. Από τις απασχολούμενες, μία στις τρεις εργάζεται χωρίς μισθό σε οικογενειακή δραστηριότητα, πράγμα που σημαίνει ότι λιγότερο από το 40% των γυναικών έχει πραγματικά δικό της εισόδημα.